Μακριά από τα πολυσύχναστα θέρετρα, η Κύπρος έχει μια σειρά από μικρά λιμάνια όπου οι ψαρόβαρκες ακόμη πηγαινοέρχονται. Το Visit Cyprus καταγράφει 16 αλιευτικά καταφύγια και μικρά λιμάνια στο νησί, που τα φροντίζει το Τμήμα Αλιείας και Θαλάσσιων Ερευνών, και σε πολλά από αυτά μπορείτε να κάνετε βόλτα στην προκυμαία και να δείτε τους ψαράδες στη δουλειά, ενώ σε κάποια η ψαριά πηγαίνει κατευθείαν στις ταβέρνες δίπλα στο νερό. Αυτά είναι μερικά από τα πιο αξιόλογα.
Ξεκινήστε από το βορειοδυτικό άκρο του νησιού, από τον Πωμό, χωριό της Τηλλυρίας 17 χλμ. βορειοανατολικά της Πόλης Χρυσοχούς, όπου το αλιευτικό καταφύγιο βρίσκεται κάτω από το Ακρωτήριο Πωμού. Είναι από τα πιο απομακρυσμένα χωριά της Κύπρου, και αυτή ακριβώς είναι η γοητεία του. Ο Πωμός έδωσε επίσης το όνομά του σε ένα σύμβολο της κυπριακής κληρονομιάς, το Ειδώλιο του Πωμού, ένα σταυρόσχημο ειδώλιο από πικρόλιθο της Χαλκολιθικής περιόδου, γύρω στο 3000 π.Χ., που φυλάσσεται σήμερα στο Κυπριακό Μουσείο στη Λευκωσία και απεικονίζεται στα κυπριακά κέρματα του 1 και των 2 ευρώ.
Ακολουθήστε τον παραλιακό δρόμο νοτιοδυτικά γύρω από τον Κόλπο της Χρυσοχούς, μέσα από την Πόλη, και σε περίπου μισή ώρα φτάνετε στο Λατσί, ψαροχώρι του Δήμου Πόλης Χρυσοχούς. Κάποτε ήταν μικρό λιμάνι από όπου εξάγονταν χαρούπια, και οι παλιές πέτρινες αποθήκες χαρουπιών στεγάζουν σήμερα εστιατόρια και ψαροταβέρνες. Το λιμάνι είναι επίσης η πύλη για τη χερσόνησο του Ακάμα: από εδώ ξεκινούν μικρές κρουαζιέρες για τη Γαλάζια Λίμνη και τις ακτές του Ακάμα, και ο οδηγός μας για τον Ακάμα παρουσιάζει τι θα δείτε.
Στη νότια ακτή, περίπου 40 χλμ. από τη Λάρνακα στον δρόμο προς τη Λεμεσό, το Ζύγι φημίζεται σε όλο το νησί για το αλιευτικό του καταφύγιο και τα φρέσκα ψάρια. Το καταφύγιο χωράει περίπου 220 σκάφη και περιβάλλεται από ψαροταβέρνες που προσελκύουν κόσμο από όλη την Κύπρο, πολλές από αυτές με εγκαταστάσεις για παιδιά, ενώ η προκυμαία είναι δημοφιλής για περίπατο. Ακόμη και το όνομα προέρχεται από το εμπόριο: βγαίνει από το ρήμα ζυγίζω, επειδή οι εξαγωγείς χαρουπιών έφερναν εδώ τον καρπό για ζύγισμα πριν από την αποθήκευσή του.
Το Πισσούρι, στη νότια ακτή στη μέση της διαδρομής Λεμεσού-Πάφου, δεν έχει σήμερα λιμάνι, όμως ο κόλπος του ήταν κάποτε λιμάνι σε λειτουργία. Τον Μεσαίωνα από εδώ εξάγονταν χαρούπια, και οι παλιές πέτρινες αποθήκες χαρουπιών έχουν μετατραπεί σε εστιατόρια και κατοικίες. Σήμερα ο Κόλπος Πισσουρίου είναι μια παραλία με Γαλάζια Σημαία, με λεπτή χρυσαφένια άμμο και μικρά πολύχρωμα βοτσαλάκια, με τους λευκούς γκρεμούς του Ακρωτηρίου Άσπρο στα δυτικά και πέντε δημόσια μονοπάτια κατά μήκος της ακτής. Ο οδηγός μας για το Πισσούρι παρουσιάζει το χωριό στον λόφο από πάνω.
Για ένα λιμάνι πραγματικά κρυμμένο, πηγαίνετε στον Ποταμό του Λιοπετρίου, δυτικά της Αγίας Νάπας, όπου οι ψαρόβαρκες δένουν κατά μήκος του ποταμού. Το Visit Cyprus τον συγκαταλέγει στα 16 αλιευτικά καταφύγια και μικρά λιμάνια του νησιού, και είναι το μόνο στη λίστα που χαρακτηρίζεται φυσικό. Ο Γάλλος ποιητής Αρθούρος Ρεμπώ δούλεψε σε ένα παλιό λατομείο εδώ στα τέλη του 19ου αιώνα.
Για ιστορία, το παλιό λιμάνι της Κερύνειας δύσκολα βρίσκει αντίπαλο. Από πάνω του δεσπόζει το Κάστρο της Κερύνειας, και μέσα σε αυτό το Μουσείο Ναυαγίου εκθέτει το πλοίο της Κερύνειας, ένα ελληνικό εμπορικό σκάφος που βυθίστηκε γύρω στο 300 π.Χ. Η Κερύνεια βρίσκεται στα κατεχόμενα, οπότε για να την επισκεφθείτε πρέπει να περάσετε από ένα από τα επίσημα σημεία διέλευσης με διαβατήριο ή ταυτότητα.
Κάθε ένα από αυτά τα λιμάνια έχει τη δική του ιστορία, από τις εξαγωγές χαρουπιών ως ένα χαλκολιθικό ειδώλιο, και τα περισσότερα τα απολαμβάνει κανείς καλύτερα με την ησυχία του, με μια βόλτα στην προκυμαία και ένα αργό γεύμα με ψάρι εκεί κοντά.
Αν σας ελκύει η ιδέα να κάνετε την Κύπρο σπίτι σας, η μετακόμιση και η εγκατάσταση σε μια νέα χώρα μπορεί να φαίνεται τρομακτική. Το Cyprus Decoded προσφέρει βοήθεια μετεγκατάστασης, ώστε η μετακόμιση να κυλήσει ήρεμα σαν μια γαλήνια μέρα στο λιμάνι.